READING

Những công trình có kiến trúc đặc trưng nhất tại K...

Những công trình có kiến trúc đặc trưng nhất tại Kon Tum

Kon Tum là một tỉnh thuộc vùng cực bắc Tây Nguyên của Việt Nam, có vị trí địa lý nằm ở ngã ba Đông Dương, phần lớn nằm ở phía Tây dãy Trường Sơn. Kon Tum cũng là tỉnh có diện tích lớn thứ 8 trong 63 Tỉnh thành Việt Nam.

Phía Bắc Kon Tum giáp địa phận tỉnh Quảng Nam với chiều dài ranh giới 142 km, phía Nam giáp với tỉnh Gia Lai chiều dài ranh giới 203 km, phía Đông giáp với tỉnh Quảng Ngãi với chiều dài ranh giới dài 74 km, phía Tây giáp với nước CHDCND Lào (142,4 km) và Vương quốc Campuchia (138,3 km). Về nguồn gốc tên gọi “Kon Tum”, theo ngôn ngữ Ba Na thì Kon là làng, Tum là hồ, chỉ tên gọi một ngôi làng gần một hồ nước cạnh dòng sông Đăk Bla mà hiện nay là làng Kon Kơ Nâm ở thành phố Kon Tum.

Vùng đất Kon Tum ngày xưa là vùng đất hoang vắng, đất rộng, người thưa với sự sinh sống của các dân tộc bản địa gồm Xơ Đăng, Bana, Gia Rai, Giẻ Triêng, Brâu, Rơ Măm. Mỗi dân tộc gắn với một vùng cư trú khác nhau. Thiết chế xã hội cổ truyền của người dân bản địa nơi đây là tổ chức làng (kon), mang tính biệt lập, do một già làng là người có uy tín nhất trong làng, đứng đầu. Đất rộng người thưa, cách biệt với bên ngoài bởi rừng rậm và núi non hiểm trở, các làng bản địa là những xã hội thu nhỏ, chưa có một chính quyền liên minh trong khi chính quyền các quốc gia hùng mạnh xung quanh như Đại Việt, Chân Lạp, Chiêm Thành, Vạn Tượng chưa vươn tầm kiểm soát đến đây.

Nhà rông Kon Klor – Nhà rông lớn nhất Tây Nguyên

Vốn được xem là kiến trúc tại kon tum nổi tiếng nhất, nhà rông như chính cuộc sống của mình, dân làng nơi đây quyết tâm phục dựng lại. Ngày 27.1.2011 cộng đồng dân làng Kon Klor tiến hành làm lễ dựng lại nhà rông. Sau gần một năm miệt mài, nhà rông Kon Klor được dựng lên trên nền nhà rông cũ với chiều dài nên 17,2m, chiều rộng 6,4m và chiều cao 22m, diện tích 260m2.

Nhà rông mới được dựng lên với biết bao niềm tự hào. Gần một năm ròng rã từ tìm từng cây gỗ quý đến biết bao mồ hôi của người làng Kon Klor. Công phu đế từng chi tiết.

Riêng hệ thống giàn níu ở phía trên gồm các thanh gỗ dày đặc, bắt chéo nhau đã là một sự công phu. Làm sao để nhà rông vừa vững chãi với nắng gió vừa đẹp với văn hóa người Ba Na.

Đặc biệt, mái nhà rông là mái ép, phía dưới mái uốn cong vào phía trong, hai đầu hướng ra ngoài như lưỡi rìu- đó chính là ngôi nhà truyền thống mơ ước của người Ba Na bao đời.

Nhìn lại những con số làm nên nhà rông Kon Klor mới thấy hết sự công phu của những người dân tộc Ba Na. Với kinh phí khoảng 1,8 tỉ đồng, 3000 ngày công của biết bao người Ba Na, 3000 tấm tranh ( 1 tấm dài 1,2m) và hàng ngàn cây gỗ quý làm nhà rông.

Xem thêm: Những công trình có kiến trúc đặc trưng nhất tại Hà Tĩnh

Nhà rông Kon Klor được dựng lại sừng sững bên dòng sông Đăk Bla hiền hòa trở thành biểu tượng tự hào của người Ba Na. Làng Kon Klor thuộc phường Thắng Lợi thành phố Kon Tum giờ đây trở thành điểm đến của nhiều du khách.

Cầu treo Kon Klor

Cầu treo Kon Klor thuộc địa phận làng Kon Klor, thị xã Kon Tum, chiếc cầu treo công nghiệp to đẹp nhất khu vực Tây Nguyên, nối liền hai bờ của dòng sông Đăk Bla, huyền thoại những dòng sông chảy ngược về Tây của đất Tây nguyên, chảy từ Quảng Ngãi về đến thuỷ điện Yaly, nối thị xã Kon Tum với vùng kinh tế mới.

Cầu có chiều dài 292m, rộng 4,5m, xây dựng vào ngày 3/2/1993 và hoàn thành ngày 1/5/1994, có màu vàng cam thật nổi bật trong cái nắng vàng oi ả. Dòng sông Đăk Bla mùa nắng trơ ra những hòn đá cuội bên lòng sông êm ả, hài hòa, bóng chiếc cầu uy nghi in dưới dòng nước phẳng lặng.

Dưới cái nắng chiều tà từng đoàn xe bò chở đầy ắp những củ khoai mì vừa mới đươc thu hoạch trong ngày, những người nông dân vội vã trở về nhà sau một ngày lao động vất vả và bọn trẻ đang nô đùa trong làn nước mát lạnh, trong lành, tạo ra một không khí thanh bình của núi rừng Tây Nguyên hùng vĩ.

Bao quanh Kon Klor là những ngọn núi được bao phủ bởi những nương dâu xanh rì của người dân nơi đây. Cầu Kon Klor đã bắt nhịp đôi bờ sông đưa mọi người đến gần nhau hơn, chiếc cầu được đưa vào sử dụng thì cũng chấm dứt luôn những chuyến đò ngang bằng xuồng độc mộc đã từng bao năm qua lại đôi bờ.

Đến đây, du khách có thể ghé thăm làng dân tộc Bah Nar – Kon Klor ở hữu ngạn dòng sông, uống với họ can rượu cần rồi lên đường vượt dòng sông qua cầu treo để đến một vùng đất phù sa trù phú. Đó là những vườn chuối, vườn cà phê và các loại cây ăn quả. Vượt con đường quanh co khoảng 6km, du khách đến làng KonKơtu, một làng dân tộc Bah Nar còn giữ nguyên được những nét sinh hoạt và cảnh vật thiên nhiên hoang sơ.

Di tích lịch sử Ngục Kon Tum

Di tích lịch sử Ngục Kon Tum nằm cuối con đường Trương Quang Trọng, phường Quyết Thắng, thành phố Kon Tum, tỉnh Kon Tum được Bộ Văn hóa – Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công nhận theo Quyết định số 1288/QĐ-VHTT ngày 16/11/1988. Năm 1990, ngục Kon Tum đã được công nhận là khu di tích lịch sử văn hoá cấp quốc gia.

Nhà đày Kon Tum ( Ngục Kon Tum) có nhiều tên gọi khác nhau: Lao kẽm, Lao sắt, Lao mới hoặc Lao cầu mới thường gọi là Lao ngoài, còn Lao cũ trong thị xã (nhà Lao tỉnh Kon Tum, Prison de Kon Tum) thì gọi là Lao trong.

Nằm ở bờ Bắc về phía hạ lưu sông Đăk Bla đoạn vắt ngang thành phố Kon Tum xinh đẹp, êm đềm, Di tích lịch sử Ngục Kon Tum cùng với bảo tàng tổng hợp tỉnh như một điểm nhấn vào mắt du khách khi ngược xuôi trên con đường thiên lý Hồ Chí Minh chạy suốt từ Bắc vào Nam, đoạn qua miền Trung uốn lượn.

Trong chặng đường lịch sử của tỉnh Kon Tum, sự kiện “Cuộc đấu tranh lưu huyết” ngày 12/12/1931 và “Cuộc đấu tranh tuyêt thực” từ ngày 12 đến ngày 16/12/1931 của những người tù chính trị tại nhà Ngục Kon Tum mãi mãi là khúc tráng ca bất diệt về lòng yêu nước, tinh thần quả cảm của các chiến sỹ cộng sản đã làm cho kẻ thù khiếp sợ, mãi mãi là tấm gương oanh liệt cho các thế hệ mai sau.

Nhà thờ Gỗ – Nhà thờ chính tòa Kon Tum

Nhà thờ Chánh tòa được người dân nơi đây gọi thân mật là nhà thờ gỗ bởi công trình độc đáo này được xây dựng hoàn toàn bằng gỗ, tư vấn thiết kế với lối kiến trúc Roman cổ điển kết hợp với thiết kế kiến trúc nhà sàn truyền thống của đồng bào Ba Na nơi đây. Do một linh mục người Pháp thi công xây dựng vào năm 1913 đến đầu năm 1918 thì hoàn thành và đưa vào sử dụng cho đến nay. Ngày nay công trình đã trở thành biểu tượng của vùng đất Tây Nguyên, là niềm tự hào của người dân thành phố Kon Tum và luôn có sức hút mãnh liệt cho những du khách đến với vùng cao nguyên bạt ngàn.

Công trình được làm hoàn toàn bằng một loại gỗ đặc trưng nơi đây là gỗ cà chít và các bức tường, vách được làm bằng đất trộn rơm, không dùng bê tông cốt thép và kể cả vôi vữa để sơn trét. Mặt tiền nhà thờ được chia thành bốn tầng cao 24 mét, gồm bốn cột chính và hai cột phụ nối kết với nhau thành những vòng cung nâng toàn khối nhà thờ với kích thước nhỏ dần khi lên cao, lưng chừng tháp là bốn ô cửa sổ kính màu hình tròn với nhiều thanh gỗ cong đồng tâm được sắp xếp một cách hoàn hảo tạo cho cửa sổ mang dáng dấp một con mắt nơi chính diện của nhà thờ. Trên đỉnh tháp là cây thánh giá bằng gỗ quý cao vút, thể hiện sự uy nghiêm và vĩnh cửu của ngôi thánh đường.

Khung sườn của nhà thờ gồm bốn hàng cột gỗ cao 12 mét chạy dài từ mặt tiền đến phòng áo, hai hàng cột giữa lớn tạo nên gian chính rộng, cao và thoáng mát. Hai hàng cột ngoài nằm sát vách là hai gian phụ với trần nhà thấp hơn, cả bốn hàng cột trụ trên các đế đá vững chắc có sức chịu đựng với thời gian, nâng đỡ cả trọng lượng của ngôi thánh đường.

Bên trong nhà thờ có nhiều hàng cột nhỏ được liên kết với nhau bằng các vòng cung gỗ tạo thành hình vòm đỡ các cửa sổ phía trên như ôm trọn những ai vào giữa lòng nhà thờ. Bên trong thánh đường có nhiều khung cửa kính màu vẽ lại các điển tích trong kinh thánh, các khung cửa này vừa có tác dụng lấy ánh sáng trời tự nhiên, vừa tạo thêm vẻ rực rỡ tráng lệ cho ngôi giáo đường. Hệ thống cột gỗ, rui mè trong nhà thờ tuy không chạm khắc tỉ mỉ, công phu nhưng chính những hoa văn với những đường nét mạnh mẽ, phóng khoáng đã thể hiện được cái khí chất của đồng bào bản địa Tây Nguyên.

Gần một thế kỷ phơi mình dưới cái nắng, cái gió Tây Nguyên ngôi nhà thờ vẫn đang vững chãi dưới thời gian và là điểm tham quan du lịch nổi tiếng của thành phố Kon Tum. Du khách có thể đến thăm nhà thờ gỗ Kon Tum vào bất cứ thời điểm nào trong năm. Nếu đến vào mùa hoa đậu nở, trên đường tới nhà thờ bạn sẽ gặp sắc hồng, sắc trắng của những con đường hoa làm lộng lẫy thêm nhan sắc Kon Tum.

Chùa Bác Ái

Chùa Bác Ái tọa lạc ở thị xã Kon Tum, tỉnh Kon Tum. Phía Đông giáp đường Trần Phú, Tây giáp đường Mạc Đĩnh Chi, Nam giáp đường Phan Chu Trinh, Bắc giáp đường Bà Triệu. Chùa thuộc hệ phái Bắc tông và được xây dựng vào năm 1932. Ông Võ Chuẩn, Huấn đạo tỉnh Kon Tum đã thiết kế và đốc cả người kinh lẫn đồng bào dân tộc thiểu số khai phá ngọn đồi rừng già để xây chùa, thiết kế theo kiểu chữ “Môn”.

Nhìn tổng thể kiến trúc, chùa Tổ đình Bác Ái xây dựng theo hướng Bắc Nam, kiểu chữ Môn, mở đầu cho hướng đó là cổng tam quan án ngự, đến nhà Chánh điện ở trung tâm và 2 bên tả hữu là Đông Lang và Tây Lang. Chánh điện gồm 3 gian 2 chái. Cổ lầu chia làm 3 gian tiền đường, trung điện, và thượng điện. Mái lợp ngói, tường gạch quét vôi, trần đóng la phông. Các vì, kèo, cột đều dùng các loại gỗ quý như sao tía, trắc, cà chít, được các nghệ nhân người Huế chạm trổ trau chuốt, công phu. Gian này thờ Tam Thế Phật, Di Đà Tam Tôn, Hoa Nghiêm Tam Thánh…

Đặc biệt thờ một tấm bia ghi công đức của ngài Đại uý Pháp Quenin và trụ gỗ biểu tượng 7 đầu lâu của sĩ quan Nhật tự vẫn tại sân chùa vào cuối Thế chiến thứ 2.

Bên ngoài chánh điện là Hoa Viên, nơi tập trung các bia mộ, tháp, miếu thờ Thần hoàng Bổn cảnh, Sơn thần, Đoàn quán và nhà trù. Qua nhiều lần trùng tu, Chùa Tổ đình Bác Ái nét kiến trúc ban đầu đã bị thay đổi, một số điểm điêu khắc độc đáo như rồng chầu, dây cuốn, đã không còn. Hệ thống tượng thờ được phủ lớp đồng sáng, không giữ được nét đẹp nguyên sơ. Tuy nhiên, một số hiện vật quý giá mang giá trị nghệ thuật tạo hình như Tượng Tam tòa Thánh Mẫu, tượng Quan Âm bằng gốm men rạn, Hoành phi, Câu đối, hộp Sắc phong, Bửu ấn…vẫn còn được trung bày, phảng phất vết tích thời gian.

Ngã ba Đông Dương

Có nhiều đường và lựa chọn phương tiện để đến với xã Bờ Y, huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum, tùy theo địa điểm bạn xuất phát. Nếu từ phía Bắc, có thể đáp máy bay đến Buôn Mê Thuột (Đak Lak) và tiếp tục tìm xe khách để đến Ngọc Hồi. Hoặc xe khách chạy từ TP HCM, hay các tỉnh ở dọc quốc lộ 1A như Quảng Bình, Quảng Ngãi… đến Kon Tum cũng rất nhiều, hãy tính cung đường hợp lý nhất tùy nơi bạn đứng.

Nếu có thời gian, bạn có thể chọn hành trình khám phá cả vùng đất Tây Nguyên, đó là chạy xe máy từ Nha Trang, qua con đèo Phượng Hoàng là bắt đầu địa phận Đak Lak và từ đó rong ruổi qua những vùng đất đỏ nắng gió với những trải nghiệm khó quên.

Quốc lộ 14 rộng và đẹp, chạy xe bon bon giữa hai bên là những rặng thông vươn mình đón nắng. Thỉnh thoảng dừng lại ở một chợ ven đường, đừng quên gọi ly cà phê và lắng nghe câu chuyện của những người dân nơi đây để cảm nhận “chất Tây Nguyên” trong từng hơi thở.

Xã biên giới Bờ Y thanh bình và yên ả. Sau khi tham quan cửa khẩu quốc tế Bờ Y, bạn hãy hỏi đường đến cột mốc ranh giới ba nước – “ngã ba” tam biên chính xác nhất. Sau khi xuất trình giấy tờ xin phép biên phòng, bạn sẽ theo con đường hơn 10 km vòng vèo quanh mấy ngọn đồi. Có đoạn đường trải xi măng khá đẹp, rồi lại quanh co đường đất đỏ lên xuống dốc, ngoằn nghèo và thú vị dưới cái nắng Tây Nguyên chang chang, hai bên lau trắng vươn mình phất phơ trong gió.

Theo chỉ dẫn, hãy leo những bậc thang để chạm đến hình tượng thiêng liêng của vùng biên giới đất nước. Cột mốc làm bằng đá hoa cương, đặt trên đỉnh núi có độ cao 1.086 m so với mực nước biển, là một trong hai cột mốc biên giới ghi danh ba quốc gia của nước ta. Có hình trụ tam giác, mỗi mặt quay về hướng quốc gia đó có tên nước và quốc huy trang trọng.

Bất kỳ ai chạm đến nơi tam biên sẽ thấy rõ cảm giác chinh phục được nơi này sau một hành trình dài và phóng tầm mắt ngắm nhìn vùng biên trù phú thực sự đáng nhớ.

Tòa giám mục

Đây là một công trình kiến trúc – địa chỉ văn hoá đặc sắc ở thành phố Kon Tum (tỉnh Kon Tum) mà du khách khó có thể bỏ qua.

Tòa Giám mục Kon Tum có tên gọi đầy đủ là Chủng viện thừa sai Kon Tum. Đây là cơ sở Công giáo lớn nhất khu vực Tây Nguyên Việt Nam. Toà Giám mục Kon Tum có địa chỉ tại số 146 đường Trần Hưng Đạo, phường Thống Nhất, thành phố Kon Tum. Toà Giám mục Kon Tum quản lý giáo phận Kon Tum bao gồm cả hai tỉnh Kon Tum và Gia Lai.

Nơi này được thành lập nhờ công của của vị Giám mục người Pháp tiên khởi của Giáo phận Kon Tum, Đức Cha Martial Jannin Phước. Hiện ngay trước toà nhà có đặt tượng của ông.

Tòa Giám mục là một công trình kiến trúc độc đáo, theo kiểu phương Tây kết hợp với lối kiến trúc dân tộc bản địa truyền thống của các dân tộc Tây Nguyên, được xây dựng vào năm 1935 – 1938.

Xem thêm: Những công trình có kiến trúc đặc trưng nhất tại Sóc Trăng

Công trình trải dài 100m, có ba tầng. Trong đó tầng trệt được xây bằng gạch và bê tông, còn hai tầng lầu trên là hệ kết cấu khung gỗ, mái nhà lợp ngói. Bao quanh công trình là khuôn viên rộng với nhiều cây cối.

Đây được coi là một bảo tàng nhỏ, trưng bày lịch sử truyền giáo tới giáo phận Kon Tum và Tây Nguyên từ thế kỷ 19; đồng thời cũng trưng bày những hiện vật là vật dụng sinh hoạt, nông cụ, nhạc cụ, tác phẩm điêu khắc, sản vật văn hóa – đời sống của các dân tộc bản địa đang sinh sống trên địa bàn Kon Tum. Các hiện vật, bản đồ trưng bày trong phòng truyền thống đều rất giá trị, có tính nghệ thuật cao.

Khu du lịch sinh thái Măng Đen

Rừng nguyên sinh phủ kín khắp nơi, khí hậu mát mẻ quanh năm với nhiều thắng cảnh hồ, thác khiến du khách ngỡ lạc bước giữa “thiên đường nghỉ dưỡng” khi đến với Măng Đen (Kon Tum).

Vùng du lịch sinh thái quốc gia Măng Đen, huyện KonPlông (Kon Tum) từ lâu được du khách ví là thiên đường nghỉ dưỡng. Từ trung tâm TP Kon Tum, du khách có thể đi ôtô hoặc xe máy đi trên quốc lộ 24 về phía đông bắc 54 km.

 

Măng Đen nằm ở độ cao hơn 1.200 m so với mực nước biển, khí hậu ôn đới, quanh năm mát mẻ, nhiệt độ trung bình từ 16-20 độ C, rừng nguyên sinh bao bọc, độ che phủ hơn 80% diện tích tự nhiên.

Nhà rông truyền thống của đồng bào thiểu số ẩn mình giữa khu rừng nguyên sinh gần điểm du lịch thác Ba Sỹ. Quần thể du lịch sinh thái Măng Đen có nhiều hồ thác, suối đá và cảnh quan thiên nhiên, văn hóa bản địa đặc sắc.

Ông Nguyễn Văn Lân, Chủ tịch UBND huyện K Plông, cho hay Măng Đen hội tụ nhiều điều kiện khí hậu, không gian rừng nguyên sinh, danh lam thắng cảnh… để phát triển trở thành trung tâm du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng cấp quốc gia.

Thiên nhiên hoang sơ, tĩnh lặng ở điểm du lịch hồ Đăk Ke. Khu du lịch sinh thái Măng Đen có nhiều hệ động vật, thực vật quý hiếm sinh sống; nhiều hồ thác như Đăk Ke, Pa sỹ, Lô Ba, hồ Toong Đam, Toong Zơri, Toong Pô…, thích hợp cho phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng gắn với nghiên cứu khoa học.

Phán Quan tổng hợp

Chia sẻ bài viết Share on FacebookShare on Google+Pin on PinterestShare on VKTweet about this on TwitterEmail this to someoneShare on YummlyShare on TumblrShare on LinkedInPrint this page

Hai mươi năm về sau bạn sẽ hối hận về những gì bạn không làm hơn là những gì bạn đã làm. Vậy nên hãy tháo dây, nhổ neo ra khỏi bến đỗ an toàn. Hãy để cánh buồm của bạn đón trọn lấy gió. Thám hiểm. Mơ mộng. Khám phá!!!

RELATED POST

  1. […] Xem thêm: Những công trình có kiến trúc đặc trưng nhất tại Kon Tum […]

Your email address will not be published. Required fields are marked *

INSTAGRAM
KNOW US BETTER
error: Liên hệ 0903968628 để sử dụng nội dung!